De staat van de hostingsector (Column)

Woensdag werden voor de derde keer de resultaten van de jaarlijkse enquête gehouden onder hosters gepresenteerd. Een onderzoek, uitgevoerd door Blauw in opdracht van de DHPA en Mazars, waaruit naar voren komt hoe de sector er voor staat, wat de belangrijkste trends zijn en wat is uitgekomen eerdere voorspellingen.

Cloud en certificering
Vorig jaar stonden twee onderwerpen centraal bij het onderzoek, cloud en certificering. Wie de resultaten van het 2012 onderzoek leest, valt op dat beide punten op een andere manier aandacht krijgen dan in 2011.

In het geval van cloud is duidelijk dat meer aanbieders clouddiensten zijn gaan leveren en er is dit jaar ook een redelijke variatie in het aanbod zichtbaar in de resultaten. Maar voor certificering gaat dat verhaal niet op. Reden hiervoor navraag te doen bij Louis van Garderen van Mazars, (mede-) opdrachtgever van het onderzoek en bekend met de sector. Van Garderen is ook opgevallen dat de belangstelling voor certificering wat is afgenomen in vergelijking met het vorig jaar. Als mogelijke verklaring geeft hij aan het past in bij het beleid van sommige bedrijven ten aanzien van investeringen en strategische keuzes. Dat klinkt logisch, bij certificering zijn de directe resultaten niet altijd meetbaar, dus dat daar wat gas teruggenomen wordt is begrijpelijk.

Specialisatie
Met die kennis in het achterhoofd valt ook op dat vooralsnog zo weinig bedrijven zich specialiseren. Natuurlijk leveren er meer bedrijven clouddiensten, zie de verschillende clouddiensten die in het onderzoek worden genoemd, maar om dat nou specialisatie te noemen lijkt niet juist. Het onderzoek heeft geen verklaringen voor deze constatering en evenmin zijn er aanwijzingen dat marktpartijen actief en gericht niches claimen.

Ergens lijkt dat beeld van een markt waarin bijna alle partijen hetzelfde aanbieden niet te kloppen. Tel daarbij dat klanten inmiddels ook veel van de diensten weten die ze nodig hebben. Of zoals Van Garderen het verwoordde: “klanten krijgen meer kennis van de blackbox die hosting ooit was”. Dus waar blijft specialisatie als logische fase van marktontwikkeling, kijk ik daar overheen?

Is alles positief?
Op de uitnodiging voor de presentatie stond ‘consolideren of expanderen?’ dat riep de vraag op of alles wel zo positief is. Wederom iets om aan Van Garderen voor te leggen. Zijn er zaken die minder goed lopen, loopt de sector gevaar? Volgens Van Garderen valt dat mee, maar er is wel sprake van voorzichtigheid: “het lijkt wel alsof de sector de ontwikkelingen op de markt afwacht”. Dat klopt, er waren de laatste periode geen opvallende overnames, innovatieve samenwerkingsverbanden of nieuwe spelers op de markt. Wellicht verklaart die afwachtende houding ook waarom specialisatie niet duidelijker als trend zichtbaar is.

Internationaal en de toekomst
De reactie van Van Garderen leidde nog tot een interessant gesprek over internationale ontwikkelingen en de rol van Nederland als doorvoerhaven van handel, kennis en data. Wat fascineerde was de opmerking: “vanuit Mazars zien we veel van onze klanten de grens oversteken en internationaal gaan opereren. Bij hosters lijkt dat toch iets achter te blijven”.

Als je die opmerking koppelt aan de vraag ‘consolideren of expanderen?’ doemt het beeld op van een sector die de thuismarkt goed kent en bedient, een markt ook die redelijk volwassen is. Die sector lijkt bescheiden als het gaat om het verzorgingsgebied en samenwerking. Men is liever de beste leverancier van vertrouwde diensten voor het eigen dorp dan (onderdeel van) een grote speler op (inter-) nationale schaal. Of die beperking per definitie positief is en er voor zorgt dat de sector in de huidige staat over 5 jaar nog bestaat – dat waag ik te betwijfelen. Met andere woorden, is dit de fase van de stilte voor de storm of stroomt straks de dynamiek uit de sector en wordt hosting saaie business?